Aderlating hemochromatose
Op deze pagina
Doel
Hemochromatose is een (erfelijke) stofwisselingsziekte. Er wordt door het lichaam meer ijzer uit de voeding opgenomen dan nodig is. Dit teveel aan ijzer wordt als nutteloze voorraad opgeslagen (‘gestapeld’) in diverse organen en weefsels. Dit kan leiden tot (ernstige) beschadiging(en) aan organen, weefsel en gewrichten en kan zelfs functie-uitval van organen tot gevolg hebben.
Hemochromatose wordt behandeld door aderlatingen (aftappen van bloed). De bloedcellen bevatten ijzer en door de aderlatingen neemt het ijzergehalte in het lichaam af. Het afgetapte bloed wordt weer door het lichaam aangemaakt, waarbij het overige ijzer wordt gebruikt.
Meestal begint men met één aderlating per week. Gemiddeld duurt het een jaar voordat al het ijzer verwijderd is. Daarna zijn een paar aderlatingen per jaar voldoende.
Verloop
De verpleegkundige neemt eerst de parameters (bloeddruk, pols en temperatuur).
Op de plek van de afname wordt de arm gedesinfecteerd. Er wordt een infuusnaald in een ader ingebracht. Via een slangetje wordt het bloed opgevangen in een afnamezak. Zo kan de juiste hoeveelheid afgenomen bloed worden vastgesteld en geregistreerd. Zo nodig wordt een kleine hoeveelheid onderzocht in het laboratorium. De bloedwaarden komen in het patiëntendossier en de resterende afgenomen hoeveelheid bloed wordt afgevoerd en vernietigd.
Na de aderlating dient de verpleegkundige je nog 250 cc vocht (NaCl 0.9 % infuus) toe. De verpleegkundige neemt nogmaals de parameters (bloeddruk, pols en temperatuur). De hele procedure duurt ongeveer 30 minuten.
Nazorg
Na de aderlating is het goed om enige tijd te blijven liggen. Zo kan het lichaam zich aanpassen aan de nieuwe situatie. Je bent in korte tijd ca. 10% van de bloedhoeveelheid (ca. 0,5 l) kwijtgeraakt.
Tijdens deze rusttijd kan je het beste iets drinken en/of eten. Je krijgt een kopje koffie of cola aangeboden. We raden je aan om tot ongeveer een uur na de aderlating geen zware dingen te dragen met de arm waarin geprikt is.
Aandachtspunten
Je kan je tijdens of na de aderlating slap of duizelig voelen, zelfs in zwijm vallen door een bloeddrukval of -shock. Je kan je ook moe voelen. Verwittig tijdig de verpleegkundige die de nodige interventie doet.
Enkele nuttige tips:
Wees voorzichtig met multi-vitamines; deze bevatten vaak erg veel ijzerThee drinken tijdens de maaltijd vermindert de opname van ijzerZorg ervoor dat je op de dag vóór de aderlating voldoende drinkt (ca. 2,5 l)Soms gaat het aanprikken van de aders wat moeizaam. Je wordt verzocht dit van tevoren zelf aan te geven. Overleg met de verpleegkundige wat er aan te doen is.Gedurende de periode van aderlatingen is gezonde voeding van groot belang, omdat er behalve ijzer ook andere essentiële bouwstoffen verloren gaan.